Leerkaart 1.5: Oefening 2: foto van vlak object of kleine vondst overtrekken

Illustratie bij Leerkaart 1.5: Oefening 2: foto van vlak object of kleine vondst overtrekken

Workshop 1 | Vorige: 1.4 Oefening 1: contouren en doorsnede tekenen | Volgende: 2.1 Eenvoudige opgravingsplattegrond tekenen

Workshop: 1
Duur: 90 minuten
Software: Inkscape

Titel

Van objectfoto naar vectortekening

Leerdoel

Na deze leerkaart kun je een foto van een vlak object of kleine vondst gebruiken als onderlaag en daaruit een sobere vectortekening maken.

Geschikte objecten

Bijvoorbeeld:

  • munt
  • fibula-fragment
  • gesp
  • knoop
  • penning
  • loden zegel
  • vuursteenafslag
  • dun metalen voorwerp
  • vlak aardewerkfragment met versiering

Eisen aan de foto

Gebruik bij voorkeur een foto met:

  • object recht van boven gefotografeerd
  • maatbalk direct naast het object
  • egaal matte achtergrond
  • scherp beeld
  • weinig slagschaduw
  • licht van linksboven
  • zo weinig mogelijk perspectiefvertekening

Niet geschikt:

  • schuine foto
  • onscherpe foto
  • foto zonder schaal
  • object deels afgesneden
  • harde slagschaduw
  • reflecterend object zonder lichtcontrole

Aanbevolen bestandsnaam

AVKP_OEF02_OBJECT01_foto.jpg

Aanbevolen mapstructuur

OEF02_vlak_object/
├── bron/
│   └── AVKP_OEF02_OBJECT01_foto.jpg
├── werkbestand/
│   └── AVKP_OEF02_OBJECT01_vector.svg
└── export/
    ├── AVKP_OEF02_OBJECT01_vector.pdf
    └── AVKP_OEF02_OBJECT01_vector.png

Aanbevolen lagen

foto_onderlaag
contour
details
schaal_en_tekst

Optioneel:

hulplijnen
schaduw_arcering
onzeker

Stap 1: Foto importeren

  1. Open Inkscape.
  2. Zet documenteenheid op mm.
  3. Importeer de foto via Bestand > Importeren.
  4. Plaats de foto op laag foto_onderlaag.
  5. Verlaag de dekking naar 30 tot 50 procent.

Stap 2: Schaal controleren

  1. Zoek de maatbalk op de foto.
  2. Teken een controlelijn over een bekende lengte, bijvoorbeeld 10 mm.
  3. Controleer in Inkscape of deze lijn ook 10 mm is.
  4. Schaal de foto zo nodig.
  5. Controleer opnieuw.
  6. Vergrendel daarna de fotolaag.

Voor deze oefening is praktisch correct voldoende. Voor publicatiewerk moet dit nauwkeuriger.

Stap 3: Hoofdcontour tekenen

  1. Activeer laag contour.
  2. Selecteer de Bézier-pen.
  3. Teken de buitenvorm.
  4. Plaats knooppunten vooral waar de richting verandert.
  5. Corrigeer met het knooppuntgereedschap.

Stap 4: Binnenlijnen en details tekenen

Activeer laag details.

Teken wel:

  • vormdetails
  • breuk
  • versiering
  • doorboring
  • randverdikking
  • relevante constructie
  • relevante bewerkingssporen

Teken niet zomaar:

  • stof
  • reflectie
  • schaduw
  • fotografische ruis
  • kleurvlekken zonder vormbetekenis
  • toevallige krasjes zonder interpretatie

Stap 5: Lijngewichten instellen

Voorstel:

Onderdeel Lijndikte Lijnstijl
Hoofdcontour 0,35 mm doorgetrokken
Belangrijke binnenlijn 0,25 mm doorgetrokken
Fijne detail- of versieringslijn 0,18 tot 0,20 mm doorgetrokken
Onzeker of gereconstrueerd deel 0,20 tot 0,25 mm gestippeld
Maatlijn 0,15 tot 0,20 mm doorgetrokken
Arcering 0,10 tot 0,15 mm dun en rustig

Stap 6: Doorboringen, breuken en beschadigingen

Element Aanpak
Oorspronkelijke buitenrand sterkste contour
Breukrand iets dunner of licht onregelmatig
Perforatie duidelijke binnencontour
Kras alleen tekenen als relevant
Onzeker verloop gestippeld

Een lezer moet kunnen zien wat oorspronkelijke vorm is en wat beschadiging of breuk is.

Stap 7: Schaalbalk toevoegen

  1. Activeer laag schaal_en_tekst.
  2. Teken een schaalbalk van bijvoorbeeld 10, 20 of 50 mm.
  3. Voeg tekst toe, bijvoorbeeld:
0        10 mm

of:

Schaal 1:1

Als het object niet 1:1 is weergegeven, vermeld dan de schaal of vergrotingsfactor.

Stap 8: Metadata toevoegen

Voeg minimaal toe:

Oefening:
Objectnummer:
Objectsoort:
Getekend door:
Datum:
Schaal:
Bronfoto:

Voorbeeld:

OEF02_OBJECT01
Vlak object / kleine vondst
Getekend door: [naam]
Datum: [datum]
Schaal: 1:1
Bron: AVKP_OEF02_OBJECT01_foto.jpg

Stap 9: Controle zonder foto

  1. Zet foto_onderlaag uit.
  2. Controleer:
    • is het object herkenbaar?
    • is de hoofdcontour rustig?
    • zijn details niet te zwaar?
    • is de schaalbalk aanwezig?
    • zijn breuk, gat, rand of versiering duidelijk?
    • zijn onzekere delen herkenbaar?
  3. Zet de foto weer aan.
  4. Controleer of belangrijke informatie ontbreekt.

Resultaat

Een vectortekening van een vlak object of kleine vondst met:

  • foto als vergrendelde onderlaag
  • aparte vectorlagen
  • gecontroleerde schaal
  • hoofdcontour
  • relevante details
  • schaalbalk
  • metadata
  • export naar PDF of PNG

Controlelijst

  • [ ] Foto is scherp en bruikbaar
  • [ ] Foto bevat een maatbalk
  • [ ] Foto staat op aparte vergrendelde laag
  • [ ] Schaal is gecontroleerd
  • [ ] Hoofdcontour is rustig en herkenbaar
  • [ ] Details zijn relevant gekozen
  • [ ] Lijngewichten zijn consequent
  • [ ] Schaduw en ruis zijn niet klakkeloos overgenomen
  • [ ] Schaalbalk is toegevoegd
  • [ ] Metadata zijn toegevoegd
  • [ ] SVG is opgeslagen
  • [ ] PDF of PNG is geëxporteerd

Workshop 1 | Vorige: 1.4 Oefening 1: contouren en doorsnede tekenen | Volgende: 2.1 Eenvoudige opgravingsplattegrond tekenen


Inkscape-handleiding

Relevante onderdelen uit de officiele Inkscape Beginners' Guide: - Importing Pictures into a Document - The Pen Tool - Editing Paths with the Node Tool - Strokes - Text in Inkscape - Exporting a PDF File - Exporting a PNG File